«Конжак глюкоманнан (KGM) кошулмасы функционалдык ич катууну жеңилдетүүнүн клиникалык жактан маанилүү ыкмасы болуп көрүнөт, анын потенциалдуу механизми ичеги микробиотасынын ар түрдүүлүгүн жана функциясын жогорулатуу аркылуу болот», - деп жазышкан Кытайдагы Түштүк-Батыш университетинин окумуштуулары European Journal of Nutrition журналында. «Бул жыйынтыктар тамак-аш буласынын ичеги экосистемасын жөнгө салууда жана ичегинин ден соолугун жакшыртууда, айрыкча спортчуларда терапиялык потенциалын дагы бир жолу колдойт».
Ич катуу чоңдордун 20% га чейин таасир этери болжолдонууда, бул көйгөй спортчулар арасында андан да көп кездешет.
Бул жаңы макалага ылайык, жогорку интенсивдүү көнүгүүлөр ашказан-ичеги трактына кан агымын азайтып, анын кыймылдуулугун жайлатат. Белокко бай, клетчаткага аз диета жоон ичегилердин кыймылдуулугун күчөтүп, суусуздануу абалды ого бетер начарлатат.
Бул айрым изилдөөчүлөрдү конжак глюкоманнан (KGM) сыяктуу эрүүчү тамак-аш буласы ич катуунун белгилерин жакшырта алабы же жокпу, изилдөөгө түрткү болду. Айрым изилдөөлөр KGM заңдагы суунун курамын жакшыртып, ичеги микробиотасынын курамын жөнгө салып, ичегилердин моторикасын стимулдай аларын көрсөтүп турат.
"Бирок, клиникалык маалыматтар адам популяциясында, айрыкча элиталык спортчулардын арасында чектелүү бойдон калууда", - деп жазышкан окумуштуулар.
Бул жаңы кош сокур, рандомизацияланган, көзөмөлдөнгөн сыноого функционалдык ич катуудан жапа чеккен 48 элиталык эркек таэквондочу катышкан. Спортчулар кокусунан эки топко бөлүнгөн: бир топ плацебо (күнүнө 3 грамм мальтодекстрин) алган, ал эми экинчи топ сегиз жума бою KGM (күнүнө 3 грамм) алган.
Жыйынтыктар көрсөткөндөй, плацебого салыштырмалуу ич катууну баалоонун бир катар көрсөткүчтөрү бир топ жакшырган, анын ичинде бейтаптардын ич катуу симптомдорун баалоосу (PAC-SYM), бейтаптардын ич катуунун жашоо сапатын баалоосу (PAC-QoL), ичегинин кыймыл жыштыгы (BMF) жана ичегинин функциясынын индекси (BFI).
Микробиом анализи көрсөткөндөй, KGM ар кандай уруулардын, анын ичинде *Lactobacillus*, *Bacteroides* жана *Phascolarctobacterium* түрлөрүнүн α-ар түрдүүлүгүн жана салыштырмалуу санын көбөйткөн. Ал эми *Alistipes* жана *Desulfovibrio* түрлөрүнүн саны азайган.
Жыйынтыктар ичеги микробиотасындагы өзгөрүүлөр ич катуунун симптомдорунун жакшырышы менен тыгыз байланышта экенин көрсөттү. Андан аркы талдоо бир нече зат алмашуу жолдорундагы, айрыкча биотин биосинтезине жана нитраттардын азайышына катышкан жолдордогу өзгөрүүлөрдү аныктады.
Изилдөөчүлөр мындай деп билдиришти: "Биздин билишибизче, бул KGM ичеги микробиотанын курамын өзгөртүү менен ич катууга байланыштуу симптомдорду жеңилдетээрин көрсөткөн спортчулар арасында жүргүзүлгөн биринчи изилдөө. Бул жыйынтыктар ичеги микробиотасын модуляциялоо тамак-аш буласынын ашказан-ичеги функциясына терапиялык таасирин тийгизген негизги механизм болушу мүмкүн экенин көрсөтүп турат".
Алар мындай жыйынтыкка келишкен: "Бул жыйынтыктар функционалдык ич катууну дарылоодо тамак-аш буласын кошумча колдонуунун мүмкүнчүлүгүнө ынандырарлык далилдерди берет жана спортчулардын ашказан-ичеги дисфункциясын фармакологиялык эмес дарылоо катары анын потенциалын баса белгилейт".
Булак: European Journal of Nutrition, 2025, 64, 303. doi: 10.1007/s00394-025-03826-3. “Функционалдык ич катуусу бар спортчулардын ашказан-ичеги симптомдоруна жана ичеги микробиотасына коньяк глюкоманнанын таасири: кош сокур, рандомизацияланган көзөмөлдөнгөн сыноо.” Авторлор: Ю. Жу жана башкалар.
Креатин 1990-жылдардан бери спортто маанилүү компонент болуп келген жана машыгуу жана мелдеш учурунда булчуңдардын иштешин жана дене түзүлүшүн жакшыртуу үчүн кеңири колдонулат. Бирок, белгилүү бир салмак категориясын сактоого милдеттүү болгон мушташ өнөрү спортчуларына креатининдин таасири белгисиз бойдон калууда.
Жаңы мета-анализ элиталык мушкерлер жеке же айкалышкан кошумчаларды кабыл алуу менен спорттук көрсөткүчтөрүн жакшырта аларын көрсөтүп турат.
Келемиштерде жакында жүргүзүлгөн изилдөө Азияда өскөн жана коньякта кездешүүчү глюкоманнан өсүмдүгүнүн боордун ден соолугуна пайдалуу экендигин көрсөттү.
Жарыяланган убактысы: 2025-жылдын 22-декабры